توێژینەوەی ڕەسەن

شیكردنەوەی تایبەتمەندییە مۆڕفۆمەترییەکانی ئاوزێڵی ڕووباری باڵەییان (لێكۆڵینەوەیەكی جیۆمۆڕفۆلۆجی)

  • وەرگیراوە 2024-07-15
  • بڵاو کرایەوە 2024-07-21
  • ژمارە بەرگ 7 ژمارە 1 (2024): بەرگی 7 - ژمارە 1
  • DOI ناسێنەری سەرچاوە دیجیتاڵییەکان https://doi.org/10.31918/twejer.2471.12
  • نالی جواد حمد زانكۆی كۆیە ــ فاكەڵتی پەروەردە توێژەر
  • سیروان عبدالرحمان ڕسول زانكۆی سۆران_ فاكەڵتی ئاداب توێژەر

پوختە

شیكردنەوەی تایبەتمەندییە مۆڕفۆمەترییەکانی ئاوزێڵی ڕووباری باڵەییان (لێكۆڵینەوەیەكی جیۆمۆڕفۆلۆجی)

ئامانجی ئەم لێكۆڵینەوەیە دەستنیشانكردنی گرنگترین تایبەتمەندییە  مۆڕفۆمەترییەکانی ئاوزێڵی ڕووباری باڵەییانە، لە ڕێگای بەكارهێنانی داتای بەرزونزمیی ژمارەیی (DEM.12.5m) تایبەت بە ناوچەی لێكۆڵینەوە و بەكارهێنانی لە ڕێگای بەرنامەی سیستەمی زانیارییە جوگرافییەکان (ArcGis.10.4.1)  بە مەبەستی شیكردنەوەی داتاكان و دیاریكردنی تایبەتمەندییە مۆڕفۆمەترییەکان.

لە دەرئەنجامی شیكردنەوەی تایبەتمەندییە مۆڕفۆمەترییەکان بۆمان دەردەكەوێت، كە ناوچەی لێكۆڵینەوە لە (5) ئاوزێڵی لاوەكی پێكدێت، هەروەها لە ڕووی تایبەتمەندییەکانی ڕووبەر و شێوە و بەرزونزمی جیاوازییان هەیە، بەپێی بەهاكانی ڕێژەی بازنەیی و هاوكۆلكەی شێوەی ئاوزێڵ دەردەكەوێت ئاوزێڵەكان  زیاتر نزیكدەبنەوە  لە شێوەی ئەندازەیی نیمچە بازنەیی، سەرجەم ئاوزێڵەكانیش بە قۆناغی گەنجیدا تێدەپەڕن، هەروەها لە ئەنجامی شیكردنەوەی تایبەتمەندییەکانی لەبەرڕۆیشتنی ئاوی دەردەكەوێت، كە كۆی ژمارەی لقە ئاوییەکان بەسەرجەم پلەكانیەوە ژمارەیان دەگاتە (1388 لق) و لە ڕووی ژمارە و دڕێژییەوە بە پێی قەبارەی ئاوزێڵەكان جیاوازییان هەیە، هەروەها كۆی درێژیشیان دەگاتە (746.72كم)، شێوازەكانی (درەختی، هاوتەریب، لاكێشەیی، دڕكاوی) لە ئاوزێڵەكەدا دەبینرێن، ئەمەش دەگەڕێتەوە بۆ سەختیی ڕووی زەوی و پێكهاتە و بونیادی جیۆلۆجی و جۆری بەردەكان و جوڵەی تەكتۆنی.

وشە كلیلییەکان: ئاوزێڵی باڵەییان، شیكردنەوەی مۆرفۆمەتری، شێوەی ئاوزێڵ، سیستەمی زانیارییە جوگرافییەکان (GIS)، بەرزونزمی، لەبەرڕۆیشتن.

Analysis of the characteristics of the hydrolyzer of Balayan river (A geo-morphological study)

The goal of this study is to identify the most important morphometric characteristics of the Balayan River watershed, by applying numerical elevation data(DEM.12.5m) specific to the study area and operating the geographical information system(ArcGis.10.4.1) to dissect the data and determine morphometric characteristics.

The results of the analysis of morphometric characteristics show that the study area consists of (5) sub-basins. These basins vary in terms of shape, height, size, and area. According to the values of the circular ratio and the basin shape factor, it is clear that the river basins approach semicircular geometric shapes, and all the basins go through a youth stage. The results of the analysis of water flow characteristics showed that the total number of water branches of all degrees reached (1388 branches), and they vary in their number and length depending on The size of the basins and their total length reaches (746.72 km), and the patterns appear in the form of (dendritic, parallel, rectangular, spiky). This is due to the difficulty of the land surface, the structure, the geological structure, the rocks, and the tectonic movements.

داگرتنەکان

هێشتا داتای داگرتن بەردەست نییە.

چۆنییەتی بەکارهێنانی سەرچاوە

حمد نالی جواد, and رسول سیروان عبدالرحمان. 2024. “شیكردنەوەی تایبەتمەندییە مۆڕفۆمەترییەکانی ئاوزێڵی ڕووباری باڵەییان (لێكۆڵینەوەیەكی جیۆمۆڕفۆلۆجی)”. گۆڤاری توێژەر 7 (1): 282-309. https://doi.org/10.31918/twejer.2471.12.

توێژینەوە هاوشێوەکان

1-10 لە 49

تۆ دەتوانیت گەڕانی پێشکەوتو کارا بکە بۆ دۆزینەوەی توێژینەوە هاوشێوەکان بەکار بهێنیت بۆ ئەم توێژیینەوەیە.