Eros and Thanatos in Theodore Dreiser's An American Tragedy
DOI:
https://doi.org/10.31918/twejer.2574.11کلمات کلیدی:
ئارەزوو، خەبات، ئیرۆس، تاناتۆس، ئید، ئیگۆ، سوپەریگۆ، غەریزەی ژیان و مردن، کلاید.چکیده
تیۆدۆر درایزەر ڕۆژنامەنووس و ڕۆماننووسێکی بەناوبانگی ئەمریکییە و پەیوەندییەکی نزیکی لەگەڵ بزووتنەوەی ئەدەبی سروشتیگەرایی هەیە. بەرهەمەکانی ڕەنگدانەوەی تەحەددای ئابووری-کۆمەڵایەتی سەردەمی ئەون، کارەکتەرەکان نیشان دەدەن کە لەگەڵ ململانێ ناوەکییەکان، ئارەزووە نائاگاکان و دووڕیانەکانی ئەخلاقیدا دەجەنگن کە بیرۆکەکانی فرۆیدیان وەبیر دەهێنێتەوە. گەڕانی درایزەر بۆ ئاڵۆزییە دەروونییەکانی کارەکتەرەکانی، جەخت لەسەر کاریگەریی پاڵنەرە بایۆلۆژییە زگماکییەکان دەکاتەوە، وەک ئارەزووی سێکسی و غەریزە شەڕانگێزییەکان، لە داڕشتن و تێگەیشتن لە سروشت و کردارەکانی مرۆڤدا. ئەم لێکۆڵینەوەیە باس لە کارلێکی نێوان ئێرۆس و ثاناتوس دەکات، وەک ئەوەی سیگمۆند فرۆید گریمانەی کردووە، لە ڕۆمانی "تراژیدیایەکی ئەمریکی"(١٩٢٥)ی تیۆدۆر درایزەردا. شیکارییەکە بە سوودوەرگرتن لە تیۆری فرۆید سەبارەت بە غەریزەی ژیان و مردن، بەدواداچوون بۆ دەروونی پاڵەوانی جیرۆکەکە، کلاید گریفیتس و گەشتە پشێوەکەی بەرەو خۆ لەناوبردن دەکات. ئیرۆس کە هێمای غەریزەی ژیانە، لە بەدواداچوونی ئارەزووەکانی کلایددا دەردەکەوێت، کە بە شێوەیەکی سەرەکی بریتین لە تامەزرۆیی بۆ سامان و پێشکەوتنی کۆمەڵایەتی و خۆشەویستی. لەکاتیکدا، تاناتۆس کە هێمای غەریزە بەرەو مردنە، بە شاراوەیی دەمێنێتەوە بەڵام پاڵنەرێکە بۆ کلاید بەرەو کردەوەی زیانبەخش کە لە کۆتاییدا دەبێتە هۆی کەوتنی.ئەم توێژینەوەیە لە ڕێگەی شیکردنەوەی قووڵی کەسایەتییە ئاڵۆزەکان و لێکۆڵینەوەی وردی ڕووداوە سەرەکییەکانی ناو ڕۆمانەکەوە، بە کەڵکوەرگرتن لە میتۆدی شیکاری وەسفکەر، ڕوونی دەکاتەوە کە چۆن درایزەرچەمکەکانی فرۆید بە شێوەیەکی ئاڵۆز دەبەستێتەوە ناو گێڕانەوەکە وتیشک دەخاتە سەر پاڵنەرە ئاڵۆزەکان و ململانێ دەروونییەکانی پاڵەوان. لە کۆتاییدا، دۆزینەوەی ئیرۆس و تاناتۆس لە "تراژیدیایەکی ئەمریکی" تێڕوانینێکی قووڵ دەربارەی سروشتی مرۆڤ و ئارەزوو و خەباتی هەمیشەیی نێوان ژیان غەریزەی مردن پێشکەش دەکات.
