Original Articles

Compound Nouns of Central Kurdish From the Perspective of Categorization Theory

  • Ali Hamad Osman Kurdish Department, Faculty of Education, Soran University, Soran Author
  • Diler Sadiq Kanaby Kurdish Department, Faculty of Arts, Soran University, Soran Author

Abstract

Compound Nouns of Central Kurdish From the Perspective of Categorization Theory

This study is entitled “Compound Nouns of Central Kurdish from the Perspective of categorization Theory”. It is an attempt to analyze compound nouns from the perspective of categorization theory.  The field is within the framework of Cognitive Morphology based on Zaki Hamawand's (2011). The importance of this research is the originality as the first work in Kurdish language on the mentioned field above. The aim of the study is to categorize compound nouns based on human experience and mental abilities according to the theory. The compound nouns used in the study are library data that are used as sources in this study. The paper consists of an introduction and two pars with conclusion and a list of references. In the first part, a summary of cognitive morphology and categorization theory is presented. In the second part, the relationship between the head and the modifier is explained in terms of the substructures' concept of Kurdish compound nouns according to the theory. As a result of the research, it has been possible to divide the Kurdish compound nouns that determine the form of the word into Prototype and Periphery according to their similarities.

Keywords: Categorization, compound words, cognitive morphology, Prototype, Periphery

عنوان البحث: "الأسماء المركبة في اللهجة الكردية الوسطى من منظور نظرية التصنيف المقولي" هو محاولة لتحليل الأسماء المركبة من منظور نظرية التصنيف المقولي، ضمن إطار الصرف المعرفي و وجهود زكي هموند (2011) في المجال. تكمن أهمية هذا البحث في أصالته باعتباره أول دراسة علمية باللغة الكردية في المجال المذكور أعلاه. هدف في هذه الدراسة هي، تصنيف الأسماء المركبة في اللغة الكردية، بناء على خبرة الإنسان وقدراته العقلية وفق هذه النظرية. الأسماء المركبة المستخدمة في الدراسة هي بيانات مكتبية ومأخوذة من المصادر المستخدمة في هذه الدراسة. تتكون الدراسة من مقدمة وفصلين مع الخاتمة وقائمة المصادر. في الجزء الأول، يتم عرض ملخص للمورفولوجيا المعرفية ونظرية التصنيف المقولي. وفي الجزء الثاني تم شرح العلاقة بين بين الرأس والمحدد، من حيث مفهوم الأسماء المركبة الكردية الوسطى وفق نظرية التصنيف المقولي. ونتيجة البحث أمكن تقسيم الأسماء المركبة الكردية، التي تحدد شكل الكلمة حسب تشابهها إلى النموذج المثالي و النموذج الهامشي.

Keywords: التصنيف المقولي، الكلمات المركبة، الصرف المعرفي، النموذج المثالي، النموذج الهامشي

ئەم توێژینەوەیە بە ناونیشانی: ناوی لێكدراو لە كوردیی ناوەڕاستدا لە ڕوانگەی تیۆری پۆلبەندیەوە، هەوڵێكە بۆ شیكردنەوەی ناوی لێكدراو لە ڕوانگەی تیۆری پۆلبەندی، لە چوارچێوەی  مۆڕفۆلۆجیی زانینیدایە. گرینگیی توێژینەوەکە لەوەدایە، كە یەكەمین كار دەبێت بە زمانی کوردی و لەسەر وشەی لێکدراوی کوردیی ناوەڕاست لە ڕوانگەی  ئەم تیۆرە و لە چوارچێوەی مۆڕفۆلۆجیی زانینیەوە ئەنجامدرابێت. ئامانجی توێژینەوەکە پۆلبەندیی ناوە لێکدراوەکانە بە پشتبەستن بە ئەزموون و توانا زەینیەکانی مرۆڤ  بە پێی تیۆری ناوبراو. ناوە لێکدراوە بەکارهاتوەکان لە توێژینەوەکە، داتای كتێبخانەیین و لەو سەرچاوانە وەرگیراون، کە لەم توێژینەوەیەدا بەکارهاتوون. توێژینەوەكە لە پێشەكی و دوو پار پێكهاتوە لەگەڵ ئەنجام و لیستی سەرچاوەكان. لە پاری یەکەمدا، پوختەیەکی مۆڕفۆلۆجیی زانینی و تیۆری پۆلبەندی دەخرێتەڕوو. لە پاری دووەمدا، پەیوەندیی نێوان سەرە و دیارخەر، لە چەمکی بەشەڕۆنانەکانی ناوی لێکدراوی کوردیی ناوەڕاست، بەپێی تیۆرەکە شڕۆڤەدەکرێت. لە ئەنجامی توێژینەوەکەدا توانراوە، کە لە ڕێگای پەیوەندیی چەمکی، بەشەڕۆنانی ناوە لێکدراوەکانی کوردی، کە فۆڕمی وشەکە دیاریدەکەن، بە پێی لێکچوونیان بەسەر پێشنموونە و پەراوێزدا دابەشبکرێن. 

Keywords: پۆلبەندی، ناوی لێکدراو، مۆڕفۆلۆجیی زانینی، پێشنموونە، پەراوێز.

ئەم توێژینەوەیە بە ناونیشانی: ناوی لێكدراو لە كوردیی ناوەڕاستدا لە ڕوانگەی تیۆری پۆلبەندیەوە، هەوڵێكە بۆ شیكردنەوەی ناوی لێكدراو لە ڕوانگەی تیۆری پۆلبەندی، لە چوارچێوەی  مۆڕفۆلۆجیی زانینیدایە. گرینگیی توێژینەوەکە لەوەدایە، كە یەكەمین كار دەبێت بە زمانی کوردی و لەسەر وشەی لێکدراوی کوردیی ناوەڕاست لە ڕوانگەی  ئەم تیۆرە و لە چوارچێوەی مۆڕفۆلۆجیی زانینیەوە ئەنجامدرابێت. ئامانجی توێژینەوەکە پۆلبەندیی ناوە لێکدراوەکانە بە پشتبەستن بە ئەزموون و توانا زەینیەکانی مرۆڤ  بە پێی تیۆری ناوبراو. ناوە لێکدراوە بەکارهاتوەکان لە توێژینەوەکە، داتای كتێبخانەیین و لەو سەرچاوانە وەرگیراون، کە لەم توێژینەوەیەدا بەکارهاتوون. توێژینەوەكە لە پێشەكی و دوو پار پێكهاتوە لەگەڵ ئەنجام و لیستی سەرچاوەكان. لە پاری یەکەمدا، پوختەیەکی مۆڕفۆلۆجیی زانینی و تیۆری پۆلبەندی دەخرێتەڕوو. لە پاری دووەمدا، پەیوەندیی نێوان سەرە و دیارخەر، لە چەمکی بەشەڕۆنانەکانی ناوی لێکدراوی کوردیی ناوەڕاست، بەپێی تیۆرەکە شڕۆڤەدەکرێت. لە ئەنجامی توێژینەوەکەدا توانراوە، کە لە ڕێگای پەیوەندیی چەمکی، بەشەڕۆنانی ناوە لێکدراوەکانی کوردی، کە فۆڕمی وشەکە دیاریدەکەن، بە پێی لێکچوونیان بەسەر پێشنموونە و پەراوێزدا دابەشبکرێن. 

Keywords: پۆلبەندی، ناوی لێکدراو، مۆڕفۆلۆجیی زانینی، پێشنموونە، پەراوێز.

Downloads

Download data is not yet available.

How to Cite

Hamad Osman , Ali, and Diler Sadiq Kanaby. 2025. “Compound Nouns of Central Kurdish From the Perspective of Categorization Theory”. Twejer 7 (4): 1245-79. https://doi.org/10.31918/twejer.2574.46.

Similar Articles

1-10 of 54

You may also start an advanced similarity search for this article.